काठमाडौं । नेपाल राष्ट्र बैंकले आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को मौद्रिक नीतिको वार्षिक समीक्षा प्रतिवेदन सार्वजनिक गर्दै मौद्रिक लक्ष्य तथा कार्यक्रम कार्यान्वयनको प्रगति विवरण सार्वजनिक गरेको छ । प्रतिवेदनले मुद्रास्फीति नियन्त्रणमा रहेको, विदेशी विनिमय सञ्चिति सुदृढ बनेको तथा ब्याजदर व्यवस्थापनका लागि विभिन्न मौद्रिक उपकरण प्रयोग गरिएको देखाएको हो ।
राष्ट्र बैंकका अनुसार चालु आर्थिक वर्षमा करिब ५ प्रतिशत मुद्रास्फीति कायम राख्ने लक्ष्य लिइएको थियो । समीक्षा अवधिको पहिलो १० महिनामा औसत उपभोक्ता मुद्रास्फीति २.६६ प्रतिशतमा सीमित रहेको छ । यद्यपि, वार्षिक विन्दुगत आधारमा २०८३ वैशाखमा मुद्रास्फीति ५.०४ प्रतिशत पुगेको प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ ।
बाह्य क्षेत्रको अवस्था भने अझ सुदृढ देखिएको छ । कम्तीमा सात महिनाको वस्तु तथा सेवा आयात धान्न सक्ने विदेशी विनिमय सञ्चिति कायम गर्ने लक्ष्य लिइएकोमा हाल बैंकिङ प्रणालीसँग रहेको सञ्चितिले २२.६ महिनाको वस्तु आयात तथा १९.२ महिनाको वस्तु र सेवा आयात धान्न पर्याप्त रहेको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ ।
मौद्रिक विस्तारतर्फ भने लक्ष्यभन्दा बढी वृद्धि देखिएको छ । आर्थिक वर्ष २०८२/८३ मा विस्तृत मुद्राप्रदाय १३ प्रतिशतले बढ्ने अनुमान गरिएकामा २०८३ वैशाखसम्म वार्षिक आधारमा यो १५.२ प्रतिशतले विस्तार भएको छ । तर निजी क्षेत्रतर्फ प्रवाह हुने कर्जाको वृद्धि अपेक्षाभन्दा सुस्त देखिएको छ । १२ प्रतिशतको लक्ष्य राखिएको कर्जा वृद्धि ६.७ प्रतिशतमा सीमित रहेको प्रतिवेदनले देखाएको छ ।
तरलता तथा ब्याजदर व्यवस्थापनका लागि राष्ट्र बैंकले भारित औसत अन्तरबैंक दरलाई मौद्रिक नीतिको सञ्चालन लक्ष्यका रूपमा यथावत् राखेको जनाएको छ । अन्तरबैंक दरलाई नीतिगत दरको वरिपरि कायम राख्न नियमित तथा संरचनात्मक खुला बजार कारोबार सञ्चालन गरिएको छ । साथै, संरचनागत तरलताले ब्याजदरमा पार्ने दबाब कम गर्न ‘नेपाल राष्ट्र बैंक ऋणपत्र २०८३’ का विभिन्न सिरिज जारी गरिएको प्रतिवेदनमा उल्लेख गरिएको छ ।
यसैबीच, राष्ट्र बैंकले ब्याजदर करिडोरमा पनि संशोधन गरेको छ। बैंकदर ६.५ प्रतिशतबाट घटाएर ६ प्रतिशत कायम गरिएको छ भने निक्षेप सङ्कलन दर ३ प्रतिशतबाट घटाई २.७५ प्रतिशत निर्धारण गरिएको छ । त्यस्तै, नीतिगत दर पनि ५ प्रतिशतबाट घटाएर ४.५ प्रतिशतमा झारिएको राष्ट्र बैंकले जनाएको छ ।
पूर्णपाठ
