अमेरिकी गुप्तचर निकायहरूले चीनले निकट भविष्यमा इरानलाई नयाँ हवाई रक्षा प्रणाली उपलब्ध गराउने तयारी गरिरहेको संकेत देखिएको दाबी गरेका छन्। यसबारे जानकारी भएका तीन स्रोतलाई उद्धृत गर्दै यस्तो आकलन सार्वजनिक गरिएको हो।

यो सम्भावित कदमलाई अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा संवेदनशील र उत्तेजक मानिएको छ, विशेष गरी यसै साता मात्र चीनले इरान र अमेरिकाबीच युद्धविराम गराउन भूमिका खेलेको दाबी सार्वजनिक भएपछि। सोही समयमा अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प आगामी महिनामा चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङसँग भेट गर्न चीन भ्रमणको तयारीमा रहेको खबर पनि आएको छ।

गुप्तचर मूल्याङ्कन अनुसार, इरानले युद्धविरामको अवस्थालाई आफ्नो सैन्य क्षमता पुनः सुदृढ गर्न प्रयोग गरिरहेको देखिन्छ। साथै चीनले ती हतियारहरू तेस्रो मुलुकमार्फत पठाउने सम्भावना पनि देखिएको उल्लेख छ, जसको उद्देश्य वास्तविक स्रोत लुकाउनु हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।

चीनले पठाउने भनिएको प्रणाली ‘MANPADS’ (म्यानप्याड्स) अर्थात काँधबाट प्रहार गर्न मिल्ने हवाई प्रतिरक्षा मिसाइल प्रणाली हो। यस्ता प्रणालीले कम उचाइमा उड्ने विमानहरू, विशेष गरी अमेरिकी सैन्य विमानहरूका लागि जोखिम सिर्जना गर्न सक्ने बताइएको छ। पछिल्ला पाँच हप्ताको द्वन्द्वका क्रममा पनि यस्ता हतियारले असमान प्रकारको खतरा उत्पन्न गरेको मूल्याङ्कन छ।

यस विषयमा गरिएको प्रश्नको जवाफमा राष्ट्रपति ट्रम्पले चीनले इरानलाई हतियार आपूर्ति गरे गम्भीर परिणाम भोग्नुपर्ने चेतावनी दिएका छन्। तर उनले चीनसँग यस विषयमा प्रत्यक्ष संवाद भएको छ वा छैन भन्नेबारे स्पष्ट पारेका छैनन्।

यता वासिङ्टनस्थित चिनियाँ दूतावासले भने यी आरोप अस्वीकार गरेको छ। दूतावासका प्रवक्ताले चीनले कुनै पनि पक्षलाई हतियार उपलब्ध नगराएको भन्दै उक्त दाबी गलत भएको प्रतिक्रिया दिएका छन्। साथै अमेरिकालाई आधारहीन आरोप नलगाउन र तनाव घटाउन सहयोग गर्न आग्रह गरिएको छ।

विश्लेषकहरूको भनाइमा, यदि चीनले प्रत्यक्ष रूपमा इरानलाई हतियार आपूर्ति गरेको पुष्टि भए यो उसको विदेश नीति र सैन्य समर्थनको नयाँ चरण हुनेछ। हालसम्म चिनियाँ कम्पनीहरूले इरानलाई द्वैध प्रयोग (dual-use) प्रविधि उपलब्ध गराउँदै आएको बताइन्छ, जसले हतियार निर्माण तथा नेभिगेसन प्रणाली सुधारमा सहयोग पुर्‍याउने गरेको छ।

अमेरिका र इजरायलले फेब्रुअरीमा इरानविरुद्ध संयुक्त सैन्य अभियान सुरु गरेपछि मध्यपूर्वमा तनाव थप चुलिएको छ। त्यसयता रूसले पनि इरानलाई गुप्तचर सहयोग गरेको बताइन्छ भने इरानले युक्रेन युद्धमा रूसलाई ड्रोन आपूर्ति गर्दै आएको छ। साथै चीनले इरानबाट ठूलो मात्रामा तेल आयात गरिरहेको छ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार चीनले प्रत्यक्ष रूपमा युद्धमा संलग्न हुन नचाहे पनि इरानसँगको सम्बन्ध कायम राख्दै बाहिरबाट तटस्थ देखिने रणनीति अपनाइरहेको छ। यसमार्फत उसले ऊर्जा सुरक्षा सुनिश्चित गर्न र अन्तर्राष्ट्रिय दबाबबाट जोगिन सन्तुलित नीति अपनाएको देखिन्छ।

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी) का महासचिव नेत्रविक्रम चन्द ‘विप्लव’ले सरकारले विद्यार्थी संगठनहरू खारेज गर्ने नीतिको विरोध गर्दै भइरहेको आन्दोलनप्रति पार्टीको पूर्ण समर्थन रहेको बताएका छन् ।

उनले विद्यार्थी संगठनहरूलाई आन्दोलन अझ सशक्त र प्रभावकारी बनाउन आग्रह पनि गरेका छन् ।

सामाजिक सञ्जालमा आइतबार लेख्दै विप्लवले सरकारले लिएको यस्तो नीतिलाई निरङ्कुश सोचको अभिव्यक्ति भन्दै आलोचना गरेका छन् । उनका अनुसार विद्यार्थी संगठनहरू सचेतना, खबरदारी, न्याय, विद्रोह र परिवर्तनका महत्वपूर्ण वाहक हुन् ।

उनले नेपालका इतिहासमा पनि निरङ्कुश शासकहरूको अन्त्यमा विद्यार्थीहरूको भूमिका अग्रणी रहेको उल्लेख गरेका छन् ।

साथै विप्लवले परिवर्तनका लागि योगदान गर्ने संस्था र शक्तिहरूलाई नै कमजोर पार्ने प्रयास भएमा त्यसको असर अन्ततः सरकारमै पर्ने चेतावनीसमेत दिएका छन् ।

पाँचथरमा युट्युबमार्फत नेताहरूलाई लक्षित गरी अपमानजनक र अश्लील भाषामा सामग्री प्रसारण गरेको आरोपमा एक जना युवक पक्राउ परेका छन्।

फाल्गुनन्द गाउँपालिका–७ निवासी युट्युबर रोशन पोखरेललाई नेपाल प्रहरीको साइबर ब्युरोको अनुसन्धानपछि जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाँचथरले नियन्त्रणमा लिएको हो।

प्रहरीका अनुसार ‘Hades’ नामक युट्युब च्यानलमा प्रकाशित भिडियो सामग्रीका आधारमा उनलाई पक्राउ गरिएको हो। पक्राउपछि जिल्ला अदालत पाँचथरबाट १० दिनको म्याद थप गरी साइबर अपराधसम्बन्धी मुद्दामा थप अनुसन्धान भइरहेको प्रहरीले जनाएको छ।

काठमाडौं । आइतबार स्थानीय बजारमा सुन र चाँदीको मूल्यमा हल्का वृद्धि देखिएको छ । आज सुनको मूल्य प्रतितोला २०० रुपैयाँले बढेको हो ।

नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार आज सुनको भाउ प्रतितोला दुई लाख ९७ हजार १०० रुपैयाँ पुगेको छ । यसअघि शुक्रबार (चैत २७) सुन प्रतितोला दुई लाख ९६ हजार ९०० रुपैयाँमा कारोबार भएको थियो ।

त्यस्तै, चाँदीको मूल्य पनि आज बढेको छ । चाँदी प्रतितोला १५ रुपैयाँले वृद्धि भई चार हजार ९७५ रुपैयाँ कायम भएको महासंघले जनाएको छ । अघिल्लो कारोबार दिन शुक्रबार चाँदी प्रतितोला चार हजार ९६० रुपैयाँमा किनबेच भएको थियो ।

काठमाडौं । ‘समृद्धिका लागि वनस्पति’ भन्ने मूल नारासहित आज देशभर २७औँ वनस्पति दिवस विभिन्न कार्यक्रम आयोजना गर्दै मनाइँदै छ ।

यसै अवसरमा वनस्पति विभागले वन तथा वातावरणमन्त्री गीता चौधरीको उपस्थितिमा आफ्नो ६६औँ वार्षिकोत्सव पनि विशेष रूपमा मनाउने तयारी गरेको हो ।

दिवसका अवसरमा जडीबुटीको संरक्षण, अनुसन्धान, प्रवद्र्धन र व्यवसायीकरणका विषयमा अन्तरक्रिया, प्रदर्शनी तथा सम्मान कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरिने विभागले जनाएको छ ।

यसका साथै विभिन्न स्थानमा वृक्षारोपण, चेतनामूलक कार्यक्रम, जडीबुटी प्रदर्शनी र कृषक लक्षित अभिमुखीकरण कार्यक्रमहरू समेत आयोजना गरिनेछन् ।

वनस्पति दिवसले जैविक विविधताको संरक्षण, हरियाली विस्तार र जडीबुटीमा आधारित अर्थतन्त्र सुदृढीकरणमा जोड दिने उद्देश्य राखेको छ ।